Na de zomervakantie begint een nieuw pastoraal werkjaar. Vrijwilligers, bestuurders, pastores, met goede moed gaan ze weer aan de slag. Allerlei activiteiten komen op gang na een tijd van rust.
Misschien denkt u wel eens: ‘ik word oud(er), hoe lang blijf ik dit nog doen, hoe lang kan ik het volhouden?’ Of: ‘ik steek er veel energie in, maar wat haalt het eigenlijk uit? De gemeenschap wordt grijzer en kleiner, er zijn nauwelijks jonge mensen die aansluiten, buiten de kerk begrijpt niemand waar ik mee bezig ben..., maar eigenlijk wil ik toch niet de boel in de steek laten, dus ik ga maar door. Samen proberen we vol te houden en ja,.. ik doe het graag.’
Bent u dan pessimistisch of realistisch?
Veel oudere pastores en vrijwilligers lijden onder de achteruitgang van de kerk, van religie en geloof. Zij hebben de herinnering aan een levendige geloofsgemeenschap, met veel werkgroepen en enthousiaste deelnemers aan talloze activiteiten. Maar inmiddels is dat al lang geleden. Eigenlijk hebben ze heel hun werkzame leven de kerk achteruit zien gaan, hoezeer ze ook hun beste krachten gaven. Dat doet pijn!
Ik las een nieuw boek. Het heeft de intrigerende titel Als er niets ontbreekt waar God ontbreekt. *)
Het gaat over religieuze onverschilligheid: in het leven van heel veel mensen ontbreekt God, ze hebben niets (meer) met religie en geloof. En in hun beleving missen ze… hélemaal niets! Het boek drukt je met de neus op de feiten: talloze onderzoeken tonen aan, dat godsdienst en kerk gewoon geen rol meer spelen in het leven van de meeste mensen. Onderzoek toont óók aan, dat het niet helpt als pastorale teams uitstekend werk verrichten, als de kerk het goede doet. De kerk blijft leeglopen. De crisis zit heel diep en voor de kerk en kerkmensen is het heel moeilijk om dat toe te geven. Zij stellen de situatie het liefst rooskleuriger voor dan die in feite is. Aldus dit boek.
Een gewetensvraag: doen wij dat soms ook, in onze parochie? Teren we nog op het prachtige verleden van een bloeiende Bonifatiusparochie, waar veel mogelijk was?
Het doet pijn om te zien dat de glorietijd voorbij is. Onze inzet is niet zonder betekenis, maar kan het tij niet keren. Het is moeilijk om vragen te stellen naar de toekomst. En om geen antwoorden te hebben.
Toch ligt daar misschien de bevrijding: samen de werkelijkheid onder ogen zien en de teleurstelling delen. Wellicht onrealistische dromen opgeven en leren leven met het verlies.
En onderweg ervaren, dat dit niet betekent dat we God, of Jezus Christus opgeven, of het evangelie. Durven niet-weten, hoe God de weg gaat met dat volk van Hem. Laten we elkaar vertellen, hoe we aan het nieuwe werkjaar beginnen!
Ik wens u veel inspiratie.
Jan Verbruggen, (gepensioneerd) pastor
*) Het boek is geschreven door Jan Loffeld, een Duitse theoloog en priester, hoogleraar aan de Tilburgse theologische opleiding.